Khashayar Deihimi is an Iranian translator, editor, series director and teacher whose work has helped shape Persian access to modern philosophy, political thought and Russian and Central European literature. Born in Tabriz in 1955, he studied chemistry at the University of Tabriz while building unusually extensive English-language coursework. His editorial work on Will Durant’s The Story of Civilization, the magazine Negah-e No and book series such as Nasl-e Qalam established editing—not only translation—as a central part of his career.
His bibliography ranges from Gogol, Dostoevsky, Koestler and Ivan Klíma to Richard Rorty, Lars Svendsen and Sam Harris. For Mel Thompson’s Me, published in Persian as «من», Deihimi is the editor; Sona Anzabi-Nejad is the translator. That role distinction is essential for accurate author and translator linking. No verified open-license portrait was found, so this profile does not reuse commercial or unattributed images.
9 کتاب مرتبط در سایت ثبت شده است.
۱۳۳۴ / ۱۹۵۵، تبریز؛ روز و ماه در منابع ثانویه متفاوت یا بدون سند مستقیم است و اینجا قطعی اعلام نمیشود.
current_as_of=2026-07-14 — زنده معرفی میشود؛ انجمن صنفی ویراستاران برنامهٔ حرفهای حضوری او را برای آذر ۱۴۰۳ اعلام کرده و اطلاعیه معتبر درگذشت یافت نشد.
خانواده در حدود هفت یا هشتسالگی او از تبریز به تهران رفتند. نام والدین و جزئیات خواهر و برادر در منابع معتبر بررسیشده روشن نیست.
دخترش نازنین دیهیمی، مترجم و روزنامهنگار متولد ۱۳۶۷، در ۲۰ آبان ۱۳۹۶ بر اثر حمله آسم و مشکل تنفسی درگذشت.
شیمی در دانشگاه تبریز؛ پایان دوره در ۱۳۵۶ و گذراندن حدود شصت واحد زبان انگلیسی بر اساس روایت شخصی.
مترجم، ویراستار، نویسنده، سرپرست مجموعه، سردبیر و مدرس ترجمه و ویرایش.
یادداشتهای یک دیوانه، بیچارگان، روح پراگ، گفتوگو با مرگ، فرهنگ اندیشههای سیاسی، اولویت دموکراسی بر فلسفه، فلسفه ترس، فلسفه تنهایی و دروغ / اراده آزاد.
ویرایش پروژه تاریخ تمدن ویل دورانت، مؤسسه پژوهشهای فرهنگی، مجله نگاه نو و سرپرستی مجموعههایی مانند نسل قلم و تجربه و هنر زندگی.
ویراستار «من» از مل تامپسون؛ مترجم فارسی سونا انزابینژاد است. نقش او نباید به مترجم یا نویسنده تغییر داده شود.
پرترهٔ دقیق با مجوز باز پیدا نشد؛ تصاویر خبرگزاریها و فروشگاهها مجوز باز ندارند و استفاده نمیشوند.
تولد در تبریز.
جابجایی خانواده به تهران در هفت یا هشتسالگی؛ ادامه مدرسه در تهران.
پایان تحصیل شیمی در دانشگاه تبریز همراه با واحدهای گسترده زبان انگلیسی.
فعالیت مطبوعاتی و آشنایی با فضای ادبی؛ جزئیات برخی روایتها نیازمند احتیاط تاریخی است.
تدریس در ملکان و تجربه کار صنعتی؛ سپس ورود به کار حرفهای نشر.
انتشار از نخستین ترجمههای ادبی شناختهشده، از جمله «یادداشتهای یک دیوانه» گوگول.
پذیرفتن مسئولیت جدی در بازویرایی مجلدهای «تاریخ تمدن» ویل دورانت.
راهاندازی و سرپرستی مجموعه «نسل قلم» برای معرفی نویسندگان.
گسترش ترجمههای فلسفه، اندیشه سیاسی و ادبیات و هدایت مجموعههای موضوعی.
ویرایش «من» مل تامپسون با ترجمه سونا انزابینژاد در نشر گمان.
درگذشت دخترش نازنین دیهیمی بر اثر حمله آسم و مشکل تنفسی.
اعلام کارگاه ۳۶ساعته ترجمه و ویرایش با نام او توسط انجمن صنفی ویراستاران در کلاردشت.
خشایار دیهیمی در ۱۳۳۴ در تبریز به دنیا آمد. در روایت مفصل منتشرشده در انسانشناسی و فرهنگ میگوید خانواده در هفت یا هشتسالگی او به تهران رفتند؛ مدرسه را در تهران ادامه داد و برای دانشگاه به تبریز بازگشت. نام و شغل والدین یا فهرست خواهر و برادرها در منابع حرفهای معتبر بررسیشده بهطور منسجم ثبت نشده است، پس از جزئیات خانوادگیِ تأییدنشده استفاده نمیشود.
او در دانشگاه تبریز شیمی خواند و دوره را در ۱۳۵۶ به پایان رساند. همزمان با اصرار شخصی، حدود شصت واحد زبان انگلیسی گذراند؛ تصمیمی نامعمول که ابزار حرفهٔ بعدیاش شد. دیهیمی در گفتوگوها تأکید کرده است که آموزش ترجمه فقط دانستن واژهها نیست و به شناخت موضوع، ویرایش و مسئولیت در برابر خواننده نیاز دارد. پس از انقلاب مدتی در ملکان تدریس کرد و تجربهٔ کار صنعتی در کارخانه لاستیک نیز داشت.
دیهیمی به مجموعهای پیوست که پس از انقلاب ادامهٔ سازمان انتشاراتی فرانکلین بود و ابتدا نمونهخوانی و کارهای پایهٔ نشر انجام داد. در جریان آمادهسازی «تاریخ تمدن» ویل دورانت، اشکالات ترجمه و ویرایش را نشان داد و مسئولیت بازبینی گستردهٔ مجلدها را گرفت. همین پروژه مدرسهٔ عملی او در ویرایش شد. بعدتر ویراستار مؤسسهٔ پژوهشهای فرهنگی و سردبیر یا دبیر تحریریهٔ «نگاه نو» بود.
از آثار ادبی شناختهشدهٔ او میتوان «یادداشتهای یک دیوانه» گوگول، «بیچارگان» داستایفسکی، «روح پراگ» ایوان کلیما و «گفتوگو با مرگ» آرتور کوستلر را نام برد. در «گفتوگو با مرگ» نصرالله دیهیمی همکار ترجمه بوده است؛ همنامی یا نام خانوادگی مشترک بهتنهایی برای تعیین نسبت خانوادگی کافی نیست. او مجموعهٔ «نسل قلم» را برای معرفی زندگی و اندیشهٔ نویسندگان هدایت کرد و در مجموعههای «نامآوران فرهنگ»، «بزرگان اندیشه» و «تجربه و هنر زندگی» نیز نقش سرپرست یا ویراستار داشت.
کارنامهٔ فلسفی او شامل «فرهنگ اندیشههای سیاسی» برگرفته از Dictionary of the History of Ideas، «اولویت دموکراسی بر فلسفه» ریچارد رورتی، «فلسفهٔ ترس» و «فلسفهٔ تنهایی» لارس اسوندسن، «فلسفهٔ سیاسی» جین همپتن و مجموعهٔ چندجلدی تاریخ فلسفهٔ سیاسی است. «دروغ / ارادهٔ آزاد» سم هریس را نیز ترجمه کرد؛ شناسنامهٔ نشر، سونا انزابینژاد را ویراستار آن ثبت میکند. گسترهٔ ادبیات و فلسفه در کار او نتیجهٔ انتخاب پروژه و ساخت مجموعه است، نه فقط ترجمههای پراکنده.
در کتاب «من» از مل تامپسون، دیهیمی نویسنده یا مترجم نیست. ثبتهای کتابشناختی چاپهای گوناگون، مل تامپسون را نویسنده، سونا انزابینژاد را مترجم و خشایار دیهیمی را ویراستار معرفی میکنند. نقش او با سرپرستی مجموعهٔ تجربه و هنر زندگی همخوان است: مراقبت از زبان، انسجام مفهومی و مناسبسازی متن فلسفی برای مخاطب فارسی. لینکسازی سایت باید کتاب را به هر سه صفحه متصل کند، اما برچسب نقش هر نفر را حفظ کند.
در روایتهای زندگی حرفهای او، آشنایی زودهنگام با غلامحسین ساعدی راهی به محافل ادبی باز کرد؛ عبدالله کوثری با او گفتوگوی مفصل تخصصی درباره ترجمه و ویرایش داشته است. دخترش نازنین دیهیمی، مترجم ادبیات کودک و روزنامهنگار، در آبان ۱۳۹۶ پیش از سیسالگی بر اثر حملهٔ آسم و مشکل تنفسی درگذشت؛ گزارشهای عمومی، خشایار دیهیمی را پدر او معرفی کردهاند. دربارهٔ همسر، دیگر فرزندان یا نام والدین او منبع حرفهای و قابلاتکای کافی پیدا نشد و چیزی افزوده نمیشود.
دیهیمی سالها در کارگاهها و گفتوگوهای تخصصی درباره انتخاب متن، ترجمه و ویرایش تجربه منتقل کرده است. انجمن صنفی ویراستاران برای ۲ تا ۹ آذر ۱۴۰۳ کارگاه حضوری ۳۶ساعتهٔ «یک هفته با خشایار دیهیمی» را در کلاردشت اعلام کرد؛ این سند سازمانی نشاندهندهٔ ادامهٔ حضور حرفهای اوست. current_as_of=2026-07-14: او زنده معرفی میشود؛ آخرین برنامهٔ حرفهای سازمانی روشنِ یافتهشده مربوط به ۱۴۰۳ است و اطلاعیهٔ معتبر درگذشت پیدا نشد. تصویر آزاد و هویتسنجیشده در Commons یافت نشد.
No account yet?
Create an Account